131-modda. Қарздорнинг активлари ўрнини алмаштириш

Қарздорнинг активлари ўрнини алмаштириш қарздорнинг мол-мулки асосида битта ёки бир нечта акциядорлик жамиятини ташкил этиш орқали амалга оширилади. Қарздорнинг активлари ўрнини алмаштириш имконияти, агар шундай қарор қабул қилиниши учун барча кредиторлар ёқлаб овоз берган бўлса, кредиторларнинг талаблари реестрига мувофиқ ташқи бошқарув режасига киритилиши мумкин. Қарздорнинг мол-мулки асосида битта ёки бир нечта акциядорлик жамиятини ташкил этиш орқали қарздорнинг активлари ўрнини алмаштириш қарздор мол-мулки эгасининг ёки қарздорнинг тегишли битимларни тузиш ҳақида қарор қабул қилишга таъсис ҳужжатлари билан ваколат берилган бошқарув органининг қарори асосида ташқи бошқарув режасига киритилиши мумкин. Агар ташқи бошқарув режасида битта акциядорлик жамиятини ташкил этиш назарда тутилган бўлса, унинг устав фондига (устав капиталига) қарздорнинг тадбиркорлик фаолиятини амалга ошириш учун мўлжалланган мол-мулки, шу жумладан мулкий ҳуқуқлари киритилади. Агар ташқи бошқарув режасида бир нечта акциядорлик жамиятини ташкил этиш назарда тутилган бўлса, уларнинг устав фондларига (устав капиталларига) қарздорнинг айрим фаолият турларини амалга ошириш учун мўлжалланган мол-мулки киритилади. Ташкил этилаётган акциядорлик жамиятларининг устав фондларига (устав капиталларига) қарздорнинг ҳақ тариқасида киритилаётган мол-мулки таркиби ташқи бошқарув режаси билан белгиланади. Ташкил этилаётган жамиятлар устав фондларининг (устав капиталларининг) миқдори киритилаётган мол-мулкнинг баҳоловчи ташкилот томонидан қарздор мол-мулки эгаси ёки қарздорнинг тегишли битимларни тузиш тўғрисида қарор қабул қилишга таъсис ҳужжатлари билан ваколат берилган бошқарув органи таклифлари ҳисобга олинган ҳолда аниқланган баҳолаш қиймати асосида белгиланади. Қарздор активларининг ўрни алмаштирилаётганда бу ҳақда қарор қабул қилингунига қадар амалда бўлган барча меҳнат шартномалари, иш берувчининг ҳуқуқ ва мажбуриятлари янги ташкил этилаётган акциядорлик жамиятига ёки акциядорлик жамиятларига ўтказилган ҳолда, ўз кучини сақлаб қолади. Қарздорнинг айрим фаолият турларини амалга оширишга доир лицензиялари қонунчиликда белгиланган тартибда қайта расмийлаштирилиши керак. Мол-мулкнинг баҳолаш қиймати кредиторлар талабларининг суммасидан ортиқ бўлган тақдирда, қарздорнинг мол-мулки асосида ташкил этилган акциядорлик жамияти ёки акциядорлик жамиятларининг акциялари қарздорнинг мол-мулки таркибига киритилади ва фонд биржасида сотилади. Қарздорнинг мол-мулки асосида ташкил этилган акциядорлик жамиятининг ёки акциядорлик жамиятларининг акцияларини сотиш барча кредиторларнинг талабларини қаноатлантириш учун пул маблағлари тўпланишини таъминлаши керак. Қарздорнинг мол-мулки асосида ташкил этилган акциядорлик жамиятининг ёки акциядорлик жамиятларининг акцияларини фонд биржасида сотиш қонунчиликда назарда тутилган тартибда амалга оширилади. Ташқи бошқарув режасида қарздорнинг мол-мулки асосида ташкил этилган акциядорлик жамиятининг ёки акциядорлик жамиятларининг акцияларини фонд биржасида сотиш назарда тутилиши мумкин. Кредиторларнинг талабларини қаноатлантириш ушбу Қонуннинг 149 ва 150-моддаларида белгиланган тартибда амалга оширилиши керак. Қарздор мол-мулкининг баҳолаш қиймати кредиторларнинг талаблари реестрига мувофиқ талаблар суммасидан ошмаган тақдирда, қарздорнинг активлари ўрнини алмаштириш тўғрисида қарор қабул қилишни ёқлаб барча кредиторлар овоз берган тақдирда, кредиторлар йиғилиши мазкур қарорни қарздорнинг барча мол-мулкини қарздорнинг таъсис ҳужжатлари билан ваколат берилган бошқарув органининг розилигисиз акциядорлик жамиятининг устав фондига (устав капиталига) ёки бир нечта акциядорлик жамиятининг устав фондларига (устав капиталларига) киритиш йўли билан қабул қилиши мумкин. Бунда мазкур жамиятлар устав фондларининг миқдори киритилаётган мол-мулкнинг баҳоловчи ташкилот аниқлаган баҳолаш қиймати асосида белгиланади. Мазкур ҳолда қарздорнинг активлари ўрнини алмаштириш амалга оширилгунига қадар ташқи бошқарувчи томонидан иш ҳақи бўйича, алиментларни ундириш тўғрисидаги талабларни қаноатлантириш учун ҳисобварақдан пул маблағларини ўтказишни ёки беришни назарда тутувчи ижро ҳужжатлари, муаллифлик шартномалари юзасидан ҳақ тўлаш бўйича, қарздорнинг меҳнатга оид муносабатлардан ва уларга тенглаштирилган ҳуқуқий муносабатлардан келиб чиқувчи солиқлар ҳамда йиғимлар ва талаблар бўйича мажбуриятлари бажарилишини тенг даражада таъминлайдиган, шунингдек фуқароларнинг жиноят ёхуд маъмурий ҳуқуқбузарлик оқибатида ўз мол-мулкига етказилган зарарнинг ўрнини қоплашга доир талаблари бўйича қарзлар тўланиши шарт. Акциядорлик жамиятининг устав фондидаги (устав капиталидаги) акцияларни кредиторлар ўртасида тақсимлаш кредиторларнинг талаблари реестридаги ўз улушига мутаносиб равишда, кредиторларга акциядорлик жамиятининг муассислари (акциядорлари) бўлиш ҳуқуқи берилган ҳолда амалга оширилади. Қарздорнинг гаров нарсасини алмаштиришни назарда тутувчи активлари ўрнини алмаштириш ташқи бошқарув режасига киритилиши мумкин ва бунда қарздор мол-мулкининг гарови билан мажбуриятлари таъминланган барча кредиторлар шундай қарор қабул қилинишини ёқлаб овоз бериши шарт. Қарздорнинг активлари ўрнини алмаштириш чоғида акциядорлик жамияти ёки бир нечта акциядорлик жамиятлари томонидан чиқарилган акциялар учун кредиторларнинг қарздор мол-мулки билан таъминланган мажбуриятлари гаров предметига нисбатан мутаносиб равишда пайдо бўлади. Гаровга берилган акцияларнинг қиймати акциядорлик жамиятининг устав фондига (устав капиталига) ёки бир нечта акциядорлик жамиятининг устав фондларига (устав капиталларига) берилган гаров мулкининг бозор қийматига мутаносиб бўлиши керак. Кредиторлар билан ҳисоб-китоблар тамомланганидан кейин ташқи бошқарувчи ушбу Қонуннинг 158-моддаси талабларига мувофиқ ҳисобот тайёрлайди ва ушбу Қонуннинг 160-моддасида белгиланган тартибда қарздор корхонанинг тўловга қобилиятсизлик тартиб-таомилини тугаллайди. Қарздорнинг активлари ўрнини алмаштириш тўловга қобилиятсизлик тўғрисида иш қўзғатилган банкларга, суғурталовчиларга ва қимматли қоғозлар бозорининг профессионал иштирокчиларига нисбатан қўлланилмайди.